BONG GÂN CỔ TAY– đau cổ tay sau té

Bong gân cổ tay xảy ra khi khối dây chằng rất mạnh ở cổ tay bị căng quá mức hoặc là rách một điểm trong khối dây chằng này. Tư thế dễ bị bệnh này là duỗi cổ tay quá mức, thường là do té ngã bệnh nhân chống tay đỡ theo phản xạ. Bong gân cổ tay là bệnh thường gặp, mức độ nhẹ cho tới nặng, là do chấn thương lúc té như thế nào gây ra.

Mô tả để dễ hình dung khối dây chằng cổ tay như thế nào

Ở cổ tay có nhiều xương nhỏ, giữa các xương có một hệ thống rất nhiều dây chằng nối kết với nhau, chồng chéo theo nhiều hướng, các dây chằng này rất khỏe, nên nó giữ các xương cổ tay ở đúng vị trí và khớp cổ tay ổn định.

Bong gân là trạng thái tổn thương của khối dây chằng cổ tay này, mức nhẹ thì căng giãn quá mức của dây chằng, nặng hơn thì rách 1 hay vài sợi của dây chằng, nặng nữa thì đứt hoàn toàn dây chằng cổ tay

Nguyên nhân Bong gân cổ tay

Thường gặp nhất là do té ngã

Triệu chứng

Điển hình của bong gân là đau, còn có thêm:

Sưng. Bầm tím. Nhạy đau, đụng vào là đau nhói lên

Cảm giác lục cục trong cổ tay

Thấy nóng nóng ở cổ tay

Có nhiều bệnh nhân, dù triệu chứng thì nhẹ, chỉ hơi đau, sưng ít, nhưng thực tế lại có rách dây chằng cổ tay cần phải mổ để phục hồi lại, tránh các biến chứng lâu dài làm ảnh hưởng cổ tay

Cũng có nhiều trường hợp đau cổ tay mà lại có kèm gãy xương ở cổ tay nữa, vết gãy nhỏ trên xương nhỏ, nên lại bị bỏ sót, khiến cho tay bệnh nhân cứ đau hoài, hay bị sót nhất là gãy xương thuyền.

Do vậy, nên khi xuất hiện đau ở cổ tay, bệnh nhân nên đi khám bác sĩ chuyên về Cơ xương khớp Chấn thương chỉnh hình để chẩn đoán đúng, điều trị phù hợp chứ không để biến chứng kéo dài ở cổ tay.

Bác sĩ khám

Bác sĩ sẽ hỏi kĩ về triệu chứng đau và nguyên nhân gây đau

Bác sĩ sẽ ấn tìm vị trí đau trên cổ tay bệnh nhân một cách nhẹ nhàng

Chụp Xquang: Khoảng 130 ngàn vnd. Bác sĩ sẽ thấy xương, không thấy dây chằng. Nhưng rất cần thiết vì chấn thương cổ tay hay có gãy xương kèm

Chụp MRI: Khi bác sĩ cần khảo sát sâu hơn về dây chằng. Không phải lúc nào cũng chụp vì tốn chi phí (khoảng 2 triệu)

Chụp CT: Xương cổ tay nhỏ, có nhiều xương chồng hình lên nhau, đôi khi cần phải chụp CT để bác sĩ đánh giá hết tổn thương của xương cổ tay

Điều trị

Nghỉ ngơi: Nếu mới chấn thương, thì nghỉ ít nhất 48 tiếng không sử dụng tay đau (cho cổ tay được nghỉ ngơi)

Chườm lạnh: Lấy đá viên bỏ vào khăn tay, quấn lại, rà lên cổ tay khoảng 20 phút, ngày làm 4 lần

Băng ép nhẹ: Mua băng thun phù hợp về đeo vào để cổ tay đỡ sưng phù

Kê cao tay lên gối khi nằm

Bác sĩ sẽ cho thuốc giảm đau Panadol, kháng viêm Non-steroid để bệnh nhân dễ chịu, giảm đau, bớt sưng và mau lành

Điều trị không phẫu thuật

Nếu bác sĩ thấy bệnh nhẹ, hoặc trung bình, thì sẽ cho đeo nẹp cẳng bàn tay trong 1 tuần hay lâu hơn. Kèm với đó, bác sĩ sẽ hướng dẫn tập luyện cổ tay để không bị cứng khớp cổ tay và giảm sưng nề

Điều trị phẫu thuật

Bong gân mức độ nặng (rách hoàn toàn dây chằng cổ tay)

Bong gân kèm gãy ít hay nhiều xương ở cổ tay (xương thuyền, xương nguyệt, xương tháp, xương đậu, xương thang, xương thê, xương cả, xương móc)

Mổ xong, thì cần tập vật lý trị liệu phù hợp, bác sĩ sẽ theo dõi, tái khám và hướng dẫn cụ thể

Thường mổ bong gân cổ tay, dây chằng sẽ lành sau 8- 12 tuần, trở lại vận động tốt như cũ có thể đạt được sau 6 tháng tới 12 tháng. Tổn thương lúc đầu càng nặng thì điều trị cần nhiều thời gian hơn

Ths. BS CK II Nguyễn Ngọc Thạch- Bệnh viện Chấn thương chỉnh hình TPHCM

Bs Nguyễn Ngọc Tú

Nguyễn Ngọc Ngạn

Dr Bone- Tối ưu hệ xương khớp người Việt